HAK-İŞ’TEN “SENDİKAL BAKIŞ AÇISIYLA ENGELLİ BİREYLER İÇİN GÜÇLÜ BİR GELECEK” ÇALIŞTAYI

ARSLAN: “ENGELLİLERİN ÇALIŞMA HAYATINA KATILIMI İÇİN MÜCADELEMİZİ KARARLILIKLA SÜRDÜRÜYORUZ”

Genel Başkanımız Mahmut Arslan, HAK-İŞ Engelliler Komitemiz tarafından düzenlenen “Sendikal Bakış Açısıyla Engelli Bireyler İçin Güçlü Bir Gelecek” çalıştayına katıldı. Arslan, engelli bireylerin çalışma hayatına katılımını artırmak, toplumsal yaşamda daha aktif rol almalarını sağlamak ve sendikal mücadeleye dâhil olmalarını teşvik etmek için kararlılıkla çalıştığımızı vurguladı. 

Öz Sağlık-İş Sendikamızın Genel Merkezi’nde 10 Aralık 2025 tarihinde gerçekleştirilen programa Genel Başkanımız Mahmut Arslan başta olmak üzere, Genel Başkan Yardımcılarımız  Devlet Sert ve Halil Özdemir, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakan Yardımcısı Zafer Tarıkdaloğlu, AK Parti İstanbul Milletvekili Serkan Bayram, Edirne Milletvekili Fatma Aksal, Düzce Milletvekili Ercan Öztürk, ILO Türkiye Direktörü Yasser Hassan, Genel Sekreterimiz Eda Akbulut, Genel Sekreter Yardımcımız Fatma Zengin, Milli Eğitim Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü Öğrenci İşleri ve Sosyal Etkinlikler Daire Başkanı Volkan Hasan Kaya, Göç İdaresi Başkanlığı Sivil Toplum ve Yabancı Topluluklar İlişkiler Daire Başkanı Mustafa Ünal, İŞKUR Aktif İşgücü Hizmetleri Dairesi Başkanı Oğuz Düzgün, Türkiye Sakatlar Konfederasyonu Genel Başkan Yardımcısı Yıldıray Çınar, Memur-Sen Engelli Komisyonu Başkanı Ahmet Dönmez, Türkiye Gaziler ve Şehit Aileleri Vakfı Başkanı Lokman Aylar, HAK-İŞ Akademi Başkanımız Prof. Dr. Cengiz Anık, Konfederasyonumuza üye sendikalarımızın Genel Başkan ve Yönetim Kurulu üyeleri, sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri, akademisyenler, uzmanlar  ile üyelerimiz katıldı.

3 Aralık Dünya Engelliler Günü nedeniyle düzenlenen program çalıştay ve panel olmak üzere iki ayrı oturumda gerçekleşti. Çalıştay oturumunda; “Engelliler Perspektifinden Türk Hukuk Sistemimizin Değerlendirilmesi, Dijital Dönüşüm ve Yapay Zekanın Engelli Bireylerin Yaşamı ve İstihdamına Etkileri, Toplu İş Sözleşmelerinde Engellilere İlişkin Maddelerin Değerlendirilmesi, Gazi ve Engelli Kimliklerinin Kesişiminde: Haklar ve Dayanışma, Türkiye’ye Göç Eden Engelli Göçmenlere Sunulan Mekanizmaların İşleyişi, 6 Şubat 2023 Depremi sonrası Engellilerin Karşılaştığı Sorunlar, HAK-İŞ Politika Önerileri” konuları alanında uzman isimler tarafından analiz edildi.

Açılış konuşmaları ile başlayan panel oturumunda ise engellilerin yaşadığı sorunlarla ilgili çözüm önerileri konuşuldu. 

Engelli vatandaşlarımızın çalışma ve sosyal hayatta daha fazla yer alması gerektiğini belirten Arslan, HAK-İŞ Konfederasyonu olarak bu yıl yine bir ilke imza atarak “Sendikal Bakış Açısıyla Engelli Bireyler İçin Güçlü Bir Gelecek” çalıştayı gerçekleştirmenin gururunu yaşadığımızı belirtti. Arslan, ”Çalıştayda moderatörlük yapan, her masada görev alan, orada kendilerini ifade eden, engelliler konusundaki inisiyatifimizi ve bu konudaki temel yaklaşımlarımızın oluşturulmasına katkı veren değerli hocalarımıza, kardeşlerimize, çalışanlarımıza, raportörlerimize çok teşekkür ediyorum” dedi.

“Engellilerin Tüm Alanlarda Karşılaştığı Sorunları Görüyoruz”

Arslan, HAK-İŞ’in sadece çalışan engellilerin değil, henüz iş hayatına girememiş ya da çalışma imkânı bulamayan engelli bireylerin de yanında olduğunu belirterek, “Biz yalnızca iş hayatında yer alan üyelerimizi değil, aynı zamanda iş arayan, istihdam dışında kalan, sosyal destekle yaşamını sürdüren tüm engelli kardeşlerimizi de kapsayan bir anlayışla hareket ediyoruz. Onların taleplerini tespit ediyor, sorunlarına çözüm üretmek için siyaseti, parlamentoyu, kamu kurumlarını etkileyen çalışmalar yürütüyoruz” ifadelerini kullandı.

Çalıştayın, engellilik konusuna dair tüm bu alanlarda farkındalık oluşturduğunu söyleyen Arslan, “Bugün burada, altı farklı grubun yaptığı değerlendirmelerle, engelli bireylerin istihdamı, sendikal temsiliyeti, toplumsal katılımı ve hak arama süreçleri hakkında önemli sonuçlar elde edeceğiz. Bu çıktıları daha sonra bir yayın hâline getirip ülkemizle ve dünyayla paylaşacağız” dedi.

“Sosyal Yardım Yerine Sosyal Katılımı Teşvik Etmeliyiz”

Engelli bireylerin yalnızca sosyal yardım alan değil, üretime katılan, değer üreten bireyler olarak görülmesi gerektiğini vurgulayan Arslan, “Sosyal yardımların amacı insanları evde tutmak değil, onları sosyal hayata, sokağa, iş yerlerine taşımak olmalıdır. Devletin, yerel yönetimlerin ve sendikaların görevi, engellilerin yaşam alanlarını genişletmektir. Onları dışarıya, üretime, topluma katmak zorundayız.” dedi.

“İnsan Sadece Elleriyle Ya Da Ayaklarıyla Değil, Emeği, Aklı ve Yüreğiyle De Üretir”

Uzun yıllar boyunca engellilerin -yardıma muhtaç bireyler- olarak görülmesinin yanlış bir bakış açısı olduğunu belirten Arslan, “HAK-İŞ olarak biz bu anlayışı reddediyoruz. Çünkü biz biliyoruz ki insan sadece elleriyle ya da ayaklarıyla değil, emeği, aklı ve yüreğiyle de üretir. Her insanın içinde bir üretme gücü vardır. Biz bu gücü görünür kılmak istiyoruz” ifadelerini kullandı.

“Önce Kendimizden Başladık”

Arslan, HAK-İŞ ve bağlı sendikalarda yıllar önce Engelliler Komitesi kurulduğunda yaşanılan farkındalıklara da değinerek, “Komiteyi kurarken şunu gördük; bir engelli kardeşimiz tekerlekli sandalye ile sendikamıza ulaşamıyordu. O zaman anladık ki sorunu çözmek için önce kendimize bakmalıyız. Merdivenleri kırdık, asansörleri düzenledik, lavaboları yeniden yaptık. Bugün artık engelli bir üyemiz konfederasyonumuzun her katına rahatlıkla ulaşabiliyor” dedi. 

Bu dönüşümün sadece fiziki değil, zihinsel bir dönüşüm olduğuna da dikkat çeken Arslan, “Engelli olmak bu mücadelenin dışında kalmak anlamına gelmez. Engelli yurttaşlarımızın, sendikalarımızın her kademesinde temsil edilmesini istiyoruz. Çünkü HAK-İŞ’te ayrımcılığa yer yoktur” dedi.

Genel Başkanımız Mahmut Arslan, “Her birey, fiziksel ya da zihinsel farklılıklarından bağımsız olarak üretime ve topluma katkı sunabilir. HAK-İŞ olarak bu inançla engelli kardeşlerimizin hem sendikal örgütlenmede hem çalışma hayatında güçlü bir şekilde yer alması için çaba gösteriyoruz” dedi.

“Toplu İş Sözleşmeleriyle Somut Çözümler Üretiyoruz”

Arslan, HAK-İŞ olarak toplu iş sözleşmelerinde engelli bireyler lehine birçok düzenlemeyi hayata geçirdiğimizi hatırlatarak, “Engelli üyelerimizin yakınlarının durumuna göre ek ücret desteği, refakat izni ve özel izin hakları tanıyoruz. Bugün birçok iş kolunda engelli bireylerin toplu iş sözleşmelerinden doğan hakları, kamunun sağladığı imkanların da ötesine geçmiştir. Biz istiyoruz ki bu uygulamalar tüm ülkeye örnek olsun” diye konuştu.

Engelliler Komitesi’nin sadece hak arama değil, öneri geliştirme ve çözüm üretme misyonu taşıdığını vurgulayan Arslan, “Her şeyi biz düşünemeyiz. Sizden gelen talepler çok kıymetli. Engelli üyelerimizin sendikalarda temsilci, yönetici, delege olarak yer alması bizim için çok önemlidir” dedi.

“Kamudaki Başarılar Özel Sektörde De Yaygınlaşmalı”

Arslan, devletin engelli istihdamında büyük ilerlemeler kaydettiğini ifade ederek, “Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde kamuda 80-100 bini aşkın engelli bireyin istihdam edilmesi büyük bir başarıdır. Ancak bu başarıyı özel sektöre de taşımamız gerekiyor. Özel sektörde engellilerin çalışma isteğini artıracak, işverenleri teşvik edecek yeni mekanizmalar geliştirmeliyiz” dedi.

“Engellilik Bir Kader Değil, Önlenebilir Bir Durumdur”

Arslan, birçok engellilik durumunun önlenebilir olduğunu belirterek, “Trafik kazaları, depremler ve diğer felaketlerde engelli hâline gelen vatandaşlarımızın yeniden hayata tutunmaları için konfederasyon olarak büyük bir çaba içindeyiz. Deprem bölgesinde kurduğumuz psikososyal destek platformu ile engelli kalan vatandaşlarımızın travmalarını azaltmak, yeniden sosyal yaşama katılmalarını sağlamak için önemli çalışmalar yürütüyoruz” dedi.

HAK-İŞ, Mazlumların Yanında Olmaya Devam Edecek

3 Aralık Dünya Engelliler Günü ve 10 Aralık İnsan Hakları Günü kapsamında değerlendirmelerde bulanan Arslan, dünyanın birçok yerinde insan haklarının ihlal edildiğini, mazlum halkların acılarının görmezden gelindiğini belirtti Arslan, “Biz HAK-İŞ olarak 2011 Kongre kararımızla bu konuda bir sorumluluk üstlendik. Ülkemizin, bölgemizin ve küremizin bütün mağdur ve mazlumları HAK-İŞ’ten alacaklı. Ülkemizin, bölgemizin, küremizin bütün mağdur ve mazlumlarına HAK-İŞ olarak borcumuz var. Bu borcu ödememiz gerekiyor. Peygamber'in buyurduğu gibi, mazlumun dini sorulmaz.  Dolayısıyla biz mazlumlarla dayanışmamızı, bütün evrende sürdüreceğiz. Bizim tarafımız mazlumlardan yanadır” dedi.

Gazze’de yaşanan soykırıma da dikkat çeken Arslan, “Bugün Gazze’de çocuklar, kadınlar, yaşlılar katlediliyor. Dünya susuyor. Ama biz susmayacağız. Bizim için zulmün milliyeti, mezhebi yoktur. Zalim kim olursa olsun karşısında duracağız” ifadelerini kullandı.

“Yeni Bir Dünya Umuduyla Mücadelemizi Sürdüreceğiz”

Arslan, zulmün ve adaletsizliğin hüküm sürdüğü bir dönemde insanlık onurunu savunmanın en büyük görevimiz olduğunu belirterek “Firavunlar geçti, Nemrutlar geçti, bugünün zalimleri de geçecek. Biz inanıyoruz ki, adaletin, hakkın ve merhametin hüküm sürdüğü yeni bir dünya kurulacak. Bu inançla mücadelemizi sürdüreceğiz”

Bakan Yardımcısı Tarıkdaloğlu: Çalıştay Engelli Hakları İçin Önemli Bir Platform

 Aile ve Sosyal Politikalar Bakan Yardımcısı Zafer Tarıkdaloğlu, engelli vatandaşlarımızla ilgili yapılan çalışmalarla ilgili önemli bilgiler verdi. Engellilere yönelik pozitif ayrımcılığı 2010 yılında gündeme getirildiğini belirten Tarıkdaloğlu, engelli bireylerin eğitime, istihdama, bakım hizmetlerine ve erişilebilirlik uygulamalarına yönelik çalışmaların kapsamlı şekilde sürdüğünü ifade etti. Tarıkdaloğlu, istihdamın artırılması ve erişilebilirliğin güçlendirilmesi için kurumlar arası iş birliğinin önemine dikkat çekti. Çalıştayın sendikalar, kurumlar ve sivil toplumun ortak katkısıyla engelli bireylerin günlük yaşama ve çalışma hayatına daha güçlü şekilde katılmasını destekleyecek önemli bir platform olduğu vurgulayan Tarıkdaloğlu HAK-İŞ’e teşekkürlerini iletti.

Bayram: “Ülkemizde Engelliler Bakanlığı Kurulması Gerekiyor”

Hayatı Buğday Taneleri isimli filme konu alan AK Parti İstanbul Milletvekili Serkan Bayram engellilik alanında sessiz devrim gerçekleştirdiklerini ifade etti. Engellilerle ilgili ülkemizde önemli çalışmaların yapıldığına değinen Bayram, engelli istihdamı kotasının daha da artırılması gerektiğini vurguladı. Engellilerin birçok alanda olduğu gibi yürütme de yer almasın önemine değinen Bayram, ülkemizde Engelliler Bakanlığı kurulması gerektiğini vurguladı.

ILO Türkiye Direktörü Hassan’dan HAK-İŞ ile Ortak Çalışma Vurgusu 

ILO Türkiye Direktörü Yasser Hassan HAK-İŞ’e gerçekleştirilen toplantı için teşekkürlerini sunarak, “Program sizin dayanışmaya ve sosyal diyaloğa verdiğiniz taahhüdün önemli bir ispatı olarak herkes için insana yakışır iş ve sosyal adalet hedeflerine ulaşma noktasında önemli bir toplantı” dedi. Hassan ILO’nun 2024-2027 yılları arasını kapsayan engellilere yönelik yeni bir strateji oluşturduğun altını çizerek, HAK-İŞ’in bu süreçte çok kritik bir role sahip olduğunu, engelli bireylerin haklarının korunması ve işyerlerinde bu hakların gerçekleştirilmesi açısından ortak çalışmak önemli bir başarı olacağını kaydetti.

Hassan, ILO’nun HAK-İŞ ile ortak çalışmalara devam edeceğine vurgu yaparak, bu çalışmaların ortak hedefinin herkes için sosyal adaleti sağlamak olduğunu vurguladı.

Aktaş: “Engellilik Bir Tercih Değil”

HAK- İŞ Engelliler Komitesi Başkanımız Sümeyye Koca Aktaş engellilerle ilgili daha çok çalışma yapılması gerektiğini ifade etti. Çalıştay ve panelle ilgili bilgiler veren Aktaş, engellilerin çalışma ve sosyal hayatlarında yaşadığı sorunların ele alındığını belitti. Engellilerle ilgili yapılan çalışmalara verdiği desteklerden dolayı Genel Başkanımız Mahmut Arslan’a teşekkür ileten Aktaş, engelliliğin bir tercih değil olmadığını vurguladı. 

Program panel oturumunun ardından hediye takdimi ve toplu fotoğraf çekimi ile sona erdi.