İSG PROJEMİZİN VAN EĞİTİMİ GERÇEKLEŞTİRİLDİ

HAK-İŞ Konfederasyonumuz tarafından yürütülen, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İşçi Ceza Paraları Fonu tarafından desteklenen “Sendikal Bakış Açısıyla İSG Kapasitesinin ve Kültürünün Yaygınlaştırılması ve Geliştirilmesi Projesi- Sendikal Perspektiften Temel İş Sağlığı ve Güvenliği” kapsamında gerçekleştirilen eğitim programlarının sekizincisi, 26-27 Ekim 2026 tarihlerinde Van’da gerçekleştirildi.

Eğitim programına; HAK-İŞ Genel Sekreter Yardımcısı Fatma Zengin Gümrah, HAK-İŞ Van İl Başkanı Fatih Akdeniz, İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü Çalışma Uzmanı İsmail Can Gençcan, Proje Koordinatörü Hacer Türk Albayrak, HAK-İŞ İSG Komite Başkanı Mert Demir, sendikalarımızın şube ve il başkanları, akademisyenler ve üyelerimiz katıldı.

Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki bilgi ve farkındalıklarını artırmayı, sendikaların önleyici İSG faaliyetlerindeki kapasitesini güçlendirmeyi ve işyerlerinde güvenlik kültürünün yaygınlaşmasına katkı sunmayı amaçlayan programda, iş kazaları ve meslek hastalıklarıyla mücadelede sendikal örgütlenmenin rolü ön plana çıktı.

Program boyunca temel iş sağlığı ve güvenliği ilkeleri, güvenlik kültürü, iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi, risk yönetimi, çalışan temsilcilerinin sorumlulukları ve iş sağlığı ve güvenliğinin sendikal boyutu ele alındı. Eğitimlerde, çalışanların yalnızca riskler hakkında bilgilendirilmesinin değil, risklerin belirlenmesi ve önleyici tedbirlerin geliştirilmesi süreçlerine etkin biçimde katılmasının da önemi vurgulandı.

HAK-İŞ Genel Sekreter Yardımcımız Fatma Zengin Gümrah, iş sağlığı ve güvenliğinin çalışma hayatının tüm paydaşlarını ilgilendiren, çalışanların yaşam ve sağlık hakkının korunması açısından büyük önem taşıyan temel bir konu olduğunu ifade etti. Gümrah, iş sağlığı ve güvenliğinin yalnızca teknik tedbirlerden ve mevzuat hükümlerinden ibaret olmadığını belirterek, çalışanların yaşam ve sağlık hakkının korunmasının çalışma hayatının temel önceliği olması gerektiğini ifade etti.

Türkiye’de iş kazalarına ilişkin 2025 yılı verilerinin, önleyici politikaların ve sahada etkin uygulamaların önemini bir kez daha ortaya koyduğuna dikkat çeken Gümrah, Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine göre 2025 yılında 766 bin 39 sigortalının iş kazası geçirdiğini, 1.931 sigortalının ise iş kazaları sonucunda hayatını kaybettiğini belirtti. Gümrah, iş kazası geçiren sigortalı sayısının 2024 yılına göre yüzde 4,4, iş kazası sonucu hayatını kaybedenlerin sayısının ise yüzde 1,8 arttığını kaydetti.

Bu verilerin, iş sağlığı ve güvenliği alanında daha güçlü bir önleme anlayışına ihtiyaç duyulduğunu gösterdiğini ifade eden Gümrah, “Her iş kazası, her şeyden önce bir insanın yaşamını, sağlığını ve ailesinin geleceğini ilgilendirmektedir. İş kazalarını yalnızca meydana geldikten sonra değerlendiren değil, tehlikeleri önceden tespit eden, riskleri ortadan kaldıran ve çalışanların güvenliğini çalışma hayatının merkezine yerleştiren bir anlayışı yaygınlaştırmalıyız” dedi.

Gümrah, iş kazalarının önlenmesinde sendikal örgütlenmenin önemli araçlardan biri olduğuna işaret ederek, örgütlü işyerlerinde çalışanların hakları konusunda bilgilendirilmesi, iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin yaygınlaştırılması, çalışan temsilcilerinin güçlendirilmesi ve işyerindeki risklerin daha etkin biçimde gündeme taşınmasının mümkün olduğunu ifade etti.

Sendikaların yalnızca iş kazası meydana geldikten sonra hak arayan yapılar olmadığını vurgulayan Gümrah, çalışanların karar alma ve denetim süreçlerine katılımının güçlendirilmesi, iş sağlığı ve güvenliği kurullarının etkin çalışması ve toplu iş sözleşmelerinde İSG hükümlerine daha fazla yer verilmesinin önleyici yaklaşımın temel unsurları arasında bulunduğunu belirtti.

Gümrah, işverenlerin yasal sorumluluklarını eksiksiz yerine getirmesinin, kamu kurumlarının denetim ve rehberlik faaliyetlerini etkin biçimde yürütmesinin ve sendikaların çalışanların katılımını güçlendirmesinin birlikte ele alınması gerektiğini kaydetti. İSG eğitimlerinin yalnızca mevzuat gereği yerine getirilen bir yükümlülük olarak görülmemesi, çalışanların yaptıkları işin risklerine uygun, sürekli ve uygulamaya dönük eğitimlerle desteklenmesi gerektiğini de vurguladı.

HAK-İŞ’in insanı merkeze alan sendikacılık anlayışı doğrultusunda çalışmalarını sürdürdüğünü belirten Gümrah, “Bizim hedefimiz, hiçbir emekçinin iş kazası nedeniyle hayatını kaybetmediği, hiçbir çalışanın önlenebilir riskler karşısında yalnız bırakılmadığı bir çalışma hayatının oluşturulmasıdır. Bunun yolu; eğitimden, örgütlenmeden, etkin denetimden ve güçlü bir güvenlik kültüründen geçmektedir.” ifadelerini kullandı.

HAK-İŞ Van İl Başkanımız Fatih Akdeniz, iş sağlığı ve güvenliği alanında çalışanların bilinçlendirilmesinin ve sendikal teşkilatların bu konudaki sorumluluklarının güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. İş kazalarının önlenmesinde çalışanların riskleri zamanında bildirebilmesi, işverenlerin gerekli tedbirleri alması ve işyerlerinde güvenli davranışların kalıcı bir çalışma kültürüne dönüşmesi gerektiğini belirtti.

Sendikaların, çalışanların karşılaştıkları tehlikeleri görünür kılma, önleyici tedbirlerin uygulanmasını takip etme ve çalışanların haklarını savunma bakımından önemli bir işlev üstlendiğini vurgulayan Akdeniz, eğitim programının sendikal teşkilatların İSG kapasitesine katkı sunmasını temenni etti.

Proje Koordinatörümüz Hacer Türk Albayrak da program kapsamında yaptığı bilgilendirmede, projenin amacı, hedefleri ve uygulama çerçevesi hakkında katılımcılara bilgi verdi. Albayrak, iş sağlığı ve güvenliği alanında sendikal kapasitenin güçlendirilmesi, çalışanların bilinç ve farkındalık düzeylerinin artırılması ve güvenlik kültürünün yaygınlaştırılması doğrultusunda yürütülen proje faaliyetlerini aktararak, eğitim programlarının bu hedeflere ulaşmadaki önemine değindi. Projenin, sendikaların iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesine yönelik çalışmalardaki etkinliğini artırmayı ve çalışanların İSG süreçlerine katılımını güçlendirmeyi hedeflediğini ifade etti.

Sendikal Perspektiften Temel İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimi

Eğitim programının ilk gününde ÇSGB İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü’nden Çalışma Uzmanı İsmail Can Gençcan “Çalışan Temsilcisinin İSG Süreçlerindeki Rolü ve Mevzuat Çerçevesi” konulu, Karabük Üniversitesi’nden Dr. Ahmet Çabuk “Temel İş Sağlığı ve Güvenliği İlkeleri ve Güvenlik Kültürünün İnşası” konulu, Ankara Sağlık Bilimleri Üniversitesi’nden Doç. Dr. Mehmet Erdem Alagüney “İş Kazaları ve Meslek Hastalıklarının Önlenmesinde Risk Yönetimi ve Koruyucu Tedbirler” konulu sunumları gerçekleştirdi.

Eğitim programının ikinci gününde Hacı Bayram Veli Üniversitesi'nden Doç. Dr. Kürşat Tutar "İşyerlerinde Temsil ve Katılım Mekanizmaları: Sendikal Perspektiften İş Sağlığı ve Güvenliği" konulu sunumu gerçekleştirdi. Program sonunda, "Teoriden Pratiğe: İnteraktif Vaka Analizi ve Çözüm Atölyesi" çalışması gerçekleştirildi.